Unutulma Hakkı Nedir? Google'dan Haber Kaldırma Yolları

Adınızı Google'da arattığınızda yıllar önceki bir haber, kapanmış bir soruşturma ya da artık gerçeği yansıtmayan bir içerik ilk sırada çıkıyorsa yalnız değilsiniz. İş görüşmesine giren, kredi başvurusu yapan, hatta yeni bir ilişkiye başlayan herkes bugün internette aranıyor. İşte unutulma hakkı tam da bu noktada devreye giriyor: geçmişte doğru biçimde yayımlanmış olsa bile güncelliğini yitirmiş, artık kamuyu ilgilendirmeyen bilgilerin kişiyle ilişkilendirilmesini engelleme imkânı.

Bu yazıda unutulma hakkının Türk hukukundaki dayanağını, Google'dan haber kaldırma ve arama sonucu kaldırma taleplerinin nereye yapılacağını, Kişisel Verileri Koruma Kurulu'nun (KVKK) benimsediği 13 kriteri ve başvuru yollarının süre-adım şemasını bulacaksınız.

Unutulma Hakkı Nedir?

Unutulma hakkı, bir kişi hakkında geçmişte yayımlanmış kişisel verilerin zamanın geçmesiyle birlikte güncelliğini ve kamusal değerini yitirmesi hâlinde, bu verilerin kolayca erişilebilir olmaktan çıkarılmasını isteme hakkıdır.

Burada iki ayrı şeyi birbirinden ayırmak gerekir:

Pratikte çoğu kişinin asıl derdi ilkidir: haberin varlığından çok, adı arandığında ilk sırada çıkmasıdır. Bu nedenle indeksten çıkarma talebi hem daha kolay hem de daha yüksek kabul oranına sahip bir yoldur.

Hukuki dayanak

Unutulma hakkı Türk mevzuatında bu adla düzenlenmiş tek bir madde değildir; birden fazla kaynaktan beslenir:

• Anayasa m.17 ve m.20: Kişinin maddi ve manevi varlığını koruma hakkı ile kişisel verilerin korunmasını isteme hakkı.
• 6698 sayılı KVKK m.4: Kişisel veriler "işlendikleri amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü" olmalı ve "ilgili mevzuatta öngörülen veya işlendikleri amaç için gerekli olan süre kadar" muhafaza edilmelidir. Güncelliğini yitirmiş bir veri bu ilkeye aykırı hâle gelir.
• KVKK m.7 ve m.11/1-e: İşlenmesini gerektiren sebepler ortadan kalkan verilerin silinmesini, yok edilmesini veya anonim hâle getirilmesini isteme hakkı.
• 5651 sayılı Kanun m.9: Kişilik hakları ihlal edilenlerin içeriğin çıkarılması ve/veya erişimin engellenmesini isteme yolu.

Yerleşmiş içtihat

İki karar bu alanın çerçevesini çizdi:

• Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 17.06.2015 tarihli, 2014/4-56 E. ve 2015/1679 K. sayılı kararı: Unutulma hakkını Türk hukukunda ilk kez açıkça tanıyan karar olarak kabul edilir.
• Anayasa Mahkemesi, N.B.B. başvurusu (B. No: 2013/5653, 03.03.2016): Başvurucu, 1998-1999 yıllarına ait uyuşturucu suçuyla ilgili haberlerin bir gazetenin internet arşivinden çıkarılmasını istemişti. AYM, on dört yıl öncesine ait, güncelliğini yitirmiş ve başvurucunun kamuya mal olmuş bir kişi olmadığı bir olayda, şeref ve itibarın korunması hakkının (Anayasa m.17) ihlal edildiğine karar verdi.

Bu iki karar birlikte okunduğunda ortaya çıkan ölçüt nettir: ifade ve basın özgürlüğü ile kişinin şeref ve itibarı arasında bir denge kurulur; bilgi eskidikçe ve kamusal değeri azaldıkça terazi kişinin lehine ağırlaşır.

Google'dan Haber Kaldırma: Adım Adım Yol Haritası

KVKK'nın 23.06.2020 tarihli ve 2020/481 sayılı Kurul kararı, izlenecek usulü açıkça belirlemiştir: önce arama motoruna başvurulur, sonuç alınamazsa Kurul'a şikâyet edilir. Bu sıra atlanamaz.

1. Adım — Arama motoruna başvuru

Google'ın "kişisel verilerin arama sonuçlarından kaldırılması" formu üzerinden talebinizi iletirsiniz. Formda şunlar istenir:

• Ad-soyadınız ve kimliğinizi doğrulayan bilgi,
• Kaldırılmasını istediğiniz tam URL adresleri (haber başlığı değil, bağlantının kendisi),
• Her URL için gerekçe: bilginin neden güncelliğini yitirdiği, neden özel hayatınıza ilişkin olduğu, size nasıl zarar verdiği.

Bu aşamada yapılan en yaygın hata, tek bir gerekçeyi tüm bağlantılara kopyalamaktır. Her bağlantı ayrı değerlendirildiği için her URL'ye özgü, somut gerekçe yazmak kabul olasılığını ciddi biçimde artırır.

Talebin kabulü hâlinde bağlantı yalnızca adınızla yapılan aramalarda listeden çıkarılır; içerik sitede durmaya ve başka anahtar kelimelerle bulunmaya devam eder.

2. Adım — Veri sorumlusuna başvuru ve KVKK m.13 süresi

Arama motoru talebinizi reddederse ya da hiç cevap vermezse, KVKK'nın başvuru ve şikâyet mekanizması devreye girer. Veri sorumlusu, başvuruyu en geç 30 gün içinde sonuçlandırmak zorundadır (KVKK m.13). Başvurunuzu yazılı ve kayıt altına alınabilir biçimde yapmanız, sonraki aşamada delil oluşturur. Başvuru metninin nasıl kurgulanacağını veri sorumlusuna başvuru dilekçesi rehberimizde ayrıntılı olarak anlattık.

3. Adım — Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na şikâyet

Başvurunuz reddedilir, verilen cevap yetersiz kalır veya süresinde hiç cevap verilmezse Kurul'a şikâyette bulunabilirsiniz. KVKK m.14'e göre süreler şöyledir:

• Cevabı öğrendiğiniz tarihten itibaren 30 gün,
• Her hâlde başvuru tarihinden itibaren 60 gün.

Bu süreler hak düşürücü niteliktedir; kaçırıldığında Kurul yolu kapanır. Şikâyetin nasıl hazırlanacağı ve hangi belgelerin ekleneceği konusunda KVKK şikâyeti nasıl yapılır yazımıza göz atabilirsiniz.

4. Adım — Yargı yolu

Kurul'a şikâyet zorunlu değildir; KVKK'nın kamuoyu duyurusunda da belirtildiği üzere ilgili kişilerin doğrudan yargı yoluna başvurmaları da mümkündür. Ayrıca hakaret, iftira veya onur kırıcı ifadeler içeren içeriklerde Kurul, konunun mahkemeler eliyle çözülmesinin daha doğru olacağını ifade etmiştir.

KVKK'nın 13 Kriteri: Talebiniz Neden Kabul Edilir ya da Reddedilir?

Kurul, indeksten çıkarma taleplerini değerlendirirken şu 13 kriteri esas alır. Bunlar aynı zamanda arama motorlarına yapacağınız başvurunun da iskeletini oluşturmalıdır:

Kurul, bu kriterleri mekanik bir puanlama gibi değil, denge testi olarak uygular: sizin temel hak ve özgürlükleriniz ile kamunun o bilgiye erişmesindeki menfaat karşılaştırılır.

Beraat ve takipsizlik dosyalarında durum

En sık karşılaşılan senaryolardan biri, hakkında haber yapılan bir soruşturmanın takipsizlikle ya da yargılamanın beraatle sonuçlanmasıdır. Böyle bir durumda 3, 7 ve 13 numaralı kriterlerin tamamı lehinize işler: bilgi artık gerçeği yansıtmamakta, güncelliğini yitirmiş olmakta ve ceza süreci sonuçlanmış bulunmaktadır. Takipsizlik kararı ya da beraat ilamının başvuruya eklenmesi, bu dosyalarda en etkili tek belgedir.

5651 Sayılı Kanun m.9 Yolu: İçeriğin Kendisini Kaldırmak

Arama sonucundan çıkarmak yetmiyor, içeriğin kendisinin yayından kalkmasını istiyorsanız 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesi devreye girer. Bu madde, Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararının ardından 10. Yargı Paketi ile 4 Haziran 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan düzenlemeyle yeniden şekillendirildi.

Mevcut çerçevede öne çıkan noktalar:

• Kişilik haklarının ihlal edildiğini iddia eden kişi, doğrudan sulh ceza hâkimliğine başvurabilir.
• Hâkim, ihlalin ilk bakışta anlaşılabildiği hâllerde ayrıntılı inceleme yapmaksızın karar verir; ihlal açıkça görülmüyorsa talep reddedilir.
• Karar, ihlalin gerçekleştiği yayın, kısım veya bölümle sınırlı olarak (URL bazlı) verilir.
• Başvurucu talep ederse, adının ihlale konu adreslerle arama motorlarında ilişkilendirilmemesine de karar verilebilir. Unutulma hakkının yargısal ayağı budur.

Bu yol, hakaret veya açık kişilik hakkı ihlali içeren içeriklerde KVKK yolundan daha hızlı sonuç verir. Buna karşılık, doğru biçimde yapılmış eski bir haber söz konusu olduğunda "ilk bakışta ihlal" eşiği aşılamayabilir; bu tür dosyalarda indeksten çıkarma talebi daha gerçekçi bir hedeftir.

Başvuru dilekçenizin biçimsel kurallarına ilişkin olarak dilekçe nasıl yazılır rehberimizden yararlanabilirsiniz.

Hangi Yolu Seçmelisiniz? Karşılaştırma

Çoğu dosyada bu iki yol birbirinin alternatifi değil, tamamlayıcısıdır: içerik kaldırılamasa bile adınızla ilişkilendirilmesi engellenebilir.

Gerçekçi Beklenti Yönetimi

Unutulma hakkı mutlak bir hak değildir. Şu durumlarda talebin reddedilme olasılığı yüksektir:

• Kamusal yaşamda rol oynayan bir kişiyseniz (siyasetçi, üst düzey kamu yöneticisi, ünlü sanatçı veya sporcu) ve içerik mesleki faaliyetinizle ilgiliyse,
• Bilgi doğru, güncel ve kamunun bilmesinde menfaati bulunan bir konuysa,
• Bilgiyi kendiniz yayımlamışsanız,
• İçerik gazetecilik faaliyeti kapsamında üretilmiş ve hâlâ kamusal tartışmaya konu ise.

Ayrıca kabul edilen bir talep, içeriği internetten tamamen silmez. Haber kaynak sitede durur, başka anahtar kelimelerle bulunabilir ve yurt dışı alan adlarında farklı sonuçlar verebilir. Süreç genellikle haftalar-aylar alır ve her URL için ayrı sonuç doğurur.

Dijital haklarınıza ilişkin diğer başvuru yolları için KVKK ve dijital haklar yazılarımıza göz atabilir, benzer konularda genel bilgi almak için platformumuzdaki hukuk rehberlerini inceleyebilirsiniz.

Sonuç

Unutulma hakkı, geçmişin sizi süresiz biçimde tanımlamasını engelleyen bir denge mekanizmasıdır. Türk hukukunda Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2015 tarihli kararı ve Anayasa Mahkemesi'nin N.B.B. kararıyla tanınmış, KVKK'nın 2020/481 sayılı kararıyla da başvuru usulü netleştirilmiştir.

İzlenecek sıra bellidir: önce arama motoruna somut ve URL bazlı gerekçeli başvuru, reddedilirse 30/60 günlük süreler içinde Kurul'a şikâyet, gerekiyorsa 5651 m.9 kapsamında sulh ceza hâkimliği yolu. Talebinizi KVKK'nın 13 kriteri üzerinden kurgulamak, hangi yolu seçerseniz seçin en belirleyici hazırlıktır.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Somut durumunuza ilişkin değerlendirme için bir avukata başvurmanız önerilir.